“Het zit hier vol met vogels.”
Met het blote oog lijkt Mariëndal vooral een grote open vlakte van gras, zand en water. Walter Das ziet iets anders. Beweging langs de waterkant, vogels tussen het gras en soorten die hier tijdelijk neerstrijken.
En ondertussen is het opvallend stil.
“Ik kom hier heel vaak en zie eigenlijk bijna nooit iemand.”
Best bijzonder. Want natuurgebied Mariëndal in Den Helder ligt vlak bij Donkere Duinen, aan de voet van de duinen en dicht tegen de bollenvelden aan. Bos, duin en open natuur liggen hier bijna tegen elkaar. Bovendien mag je in een groot deel van Mariëndal gewoon vrij rondlopen.
Vrij rondlopen betekent ook: zelf een beetje uitvinden waar je langs kunt.
Een stuk grasland dat er van een afstand prima begaanbaar uitziet, blijkt ineens behoorlijk drassig. Verderop staat nog meer water. Dan zit er niets anders op dan een stukje terug te gaan en een drogere route te zoeken.
“Normaal staat dit allemaal onder water”, vertelt Walter.
Het is begin september en na een droge periode zijn stukken land vrijgevallen die normaal nat zijn. Vogels reageren daar direct op.
Een week eerder zag Walter hier zelfs drie morinelplevieren, een zeldzame verschijning in Nederland. Ook steenlopers, die in Den Helder vooral bekend zijn van de dijk, lopen nu ineens over de drooggevallen bodem.
Wat vandaag interessant is voor de ene soort, kan een paar weken later alweer verdwenen zijn.
Begin september is de vogeltrek goed merkbaar. Allerlei soorten volgen de kust van Den Helder en gebruiken Mariëndal als plek om te rusten en voedsel te zoeken voordat ze verder trekken.
Walter noemt het simpelweg: “Ze komen hier even tanken.”
Dat verklaart ook waarom vooraf nooit helemaal duidelijk is wat er tijdens een wandeling te zien zal zijn. De ene week verschijnt er een zeldzame vogel, een paar dagen later kan die alweer honderden kilometers verderop zitten. Juist dat maakt Mariëndal interessant: ook als je er vaker komt, valt er steeds opnieuw iets te zoeken.
Maar Mariëndal is niet alleen in september interessant. In nattere periodes laten bijvoorbeeld watersnippen zich zien en in de winter komen er veel eenden en andere watervogels bij. In het voorjaar bloeien op delen van Mariëndal orchideeën en kleuren de bollenvelden ernaast.
Wie een paar maanden later terugkomt, kan daardoor bijna een ander natuurgebied aantreffen.
Walter noemt zichzelf geen vogelaar, maar natuurfotograaf. Voor hem gaat waarnemen verder dan weten welke soort ergens zit. Hij kijkt en luistert vooral naar wat dieren doen.
Bij een groep Schotse hooglanders verschuift zijn aandacht bijvoorbeeld ineens naar hun koppen. Verschillende dieren kijken dezelfde kant op.
“Daar let ik altijd op. Als dieren ineens denken: hé, ik hoor iets, dan is er vaak ook iets.”
Misschien een vos. Misschien een ander dier dat nog niet zichtbaar is.
Even later hoort Walter iets tussen het riet. Hij pakt zijn telefoon en speelt kort het geluid van een Cetti’s zanger af. De vogel zelf laat zich nauwelijks zien, maar Walter weet dat hij er zit. De soort kwam hier vroeger niet voor, vertelt hij, maar is in de loop der tijd noordelijker opgedoken. Inmiddels is de Cetti’s zanger een groot deel van het jaar in Mariëndal te vinden.
Dat is typisch voor hoe Walter door een gebied beweegt. Een geluid, een beweging in het gras of het gedrag van een ander dier kan genoeg zijn om ergens net wat langer te blijven kijken.
Schotse hooglanders grazen er in een flinke groep. Verderop lopen Exmoorpony’s. Ze helpen het landschap open te houden en laten overal sporen achter: platgelopen gras, hoefafdrukken en zandige plekken waar de pony’s graag rollen.
Dan schiet een haas door het gras.
Even later nog één.
En nog één.
Walter vertelt ook over vossen die Mariëndal gebruiken als rust- en jachtplek. Tussen het water, de eilandjes, het riet en het open grasland heeft iedere soort zijn eigen plek.
Wie rustig kijkt, merkt dat overal iets te lezen valt. Sporen in het gras, beweging langs het water, een haas die ineens opduikt of vogels die op een drooggevallen stuk neerstrijken.
Wat eerst een lege vlakte leek, blijkt ineens behoorlijk vol leven.
Mariëndal is groot en open. Veel dieren zijn daardoor op afstand te zien. Een verrekijker meenemen is geen slecht idee.
Die afstand is tegelijkertijd belangrijk voor de natuur. Eilandjes, rietkragen en waterpartijen geven vogels plekken waar ze kunnen rusten en broeden zonder dat bezoekers voortdurend dichtbij komen. Volgens Walter is juist dat een van de redenen waarom het gebied zo goed werkt voor vogels.
Dat is een van de sterke kanten van het gebied. Veel vrijheid om rond te lopen, terwijl er genoeg plekken overblijven waar dieren met rust worden gelaten.
Het blijft opvallend hoe weinig mensen Walter hier tegenkomt.
Want Mariëndal ligt niet ver buiten Den Helder. Het ligt vrijwel naast het bos, onderaan de duinen en op korte afstand van de stad. Binnen een klein gebied volgen totaal verschillende landschappen elkaar op.
Begin september lopen we over stukken die normaal onder water staan. Na een natte periode ziet diezelfde plek er weer heel anders uit. In het voorjaar verschijnen orchideeën en kleuren de bollenvelden ernaast. In de winter nemen water en watervogels het gebied weer over.
Soms loopt een route simpelweg vast in een drassig stuk en moet er een andere weg worden gezocht. Soms trekt iets in de verte de aandacht en gaat de wandeling ineens een andere kant op.
Voor een natuurliefhebber is dat misschien wel het mooiste aan Mariëndal: je komt er niet voor één soort of één uitzicht, maar voor wat zich die dag laat zien.
Je weet waar je begint, maar nooit helemaal wat je onderweg tegenkomt.
Mariëndal ligt vlak bij Donkere Duinen, de duinen en de bollenvelden van Den Helder. In een groot deel van het natuurgebied mag je vrij rondlopen. Het terrein kan nat en drassig zijn, dus stevige schoenen zijn handig. Wie vogels en andere dieren beter wil bekijken, kan het beste een verrekijker meenemen.
Walter Das wurde in Julianadorp geboren und lebt in Den Helder, wo er sich am wohlsten fühlt. Als Naturfotograf ist er am liebsten früh morgens unterwegs, um in der Natur von Helderse besondere Tiere und Momente einzufangen. Vor allem die Dünen, Strände und die Küste an Nord- und Wattenmeer faszinieren ihn immer wieder aufs Neue. Als Botschafter nimmt Walter Sie mit in die Natur und zeigt Ihnen, wie viel es in Den Helder an Natur zu entdecken gibt.
Interessiert an Neubauprojekten, Stadterneuerung und Entwicklungen in Den Helder? Dann melden Sie sich für den Newsletter an.
Bereits 5.000 Leser erhalten wöchentliche Updates.
Tipps, Veranstaltungen und neue Orte.
Abonnieren Sie unseren Newsletter.
